(۵) حکایت پیرمرد هیزم فروش و سلطان محمود
ع عطار نیشابوری
0
Altın Yaprak
مگر محمود با پنجه سواری
به ره در باز می گشت از شکاری
یکی خیمه دران ره درگشادند
شکاری را بر آتش می نهادند
بره در شاه پیری ناتوان دید
که بارش پشته هیزم گران دید
بر او رفت محمود از ترحم
بدو گفتا بچند این پشته هیزم
نمی دانست آن پیر رونده
که محمودست آن هیزم خرنده
زبان بگشاد مرد پیر کای میر
بدو جو می فروشم بی دو جو گیر
یکی همیان که صد دینار زر بود
دو جو آن هر قراضه بیشتر بود
شه آن بگشاد و پیش پیر بنشست
نهادش یک قراضه بر کف دست
بدو گفت این دو جو زر باشد ای پیر
اگر خواهی ز من بستان و برگیر
مگر گفتا دو جو افزون بود این
ترازو نیست سختن چون بود این
نهادش یک قراضه نیز در دست
بدو گفتا ببین تا این دو جو هست
جوابش داد کین باشد زیادت
توان دانست ناسخته بعادت
یکی دیگر بداد و گفت چونست
چنین گفت او که این یک هم فزونست
بدین ترتیب می دادش یکایک
ولی دانست کافزونست بی شک
چو القصه همه همیان بپرداخت
دلش بگرفت ازان بر پیر انداخت
که زر در صره کن کین صره اوست
بسوی شهر بر کآنجا ترازوست
دو جو برگیر و باقی در زمان زود
بدست حاجب سلطان رسان زود
مگر آن پیر زر می نستد از شاه
شه از پیشش فرس افکند در راه
چو روز دیگر آمد شاه بر تخت
بدرگاه آمد آن پیر نگون بخت
چو شه را دید دل در دامش افتاد
ز هیبت لرزه بر اندامش افتاد
یقینش شد که شاه آیینه اوست
همین شاه آشنای دینه اوست
چو شاهش دید گفتا ره دهیدش
یکی کرسی به پیش صف نهیدش
نشست القصه و شه گفت ای پیر
چه کردی پیش من کن جمله تقریر
چنین گفت او که ای شاه دلفروز
گرسنه خفته ام من دوش تا روز
شهش گفتا چرا گفتا دران راه
نکردی هیچ بیعی با من آنگاه
چو خویشم خواجه می پنداشتی تو
که دوشم گرسنه بگذاشتی تو
شهش گفتا برو آن زر نگه دار
که خاص تست آن جمله بیکبار
زبان بگشاد پیر و گفت ای شاه
چو می دادی بمن آن زر بیک راه
چرا دی می توانستی ندادی
بیک یک بر کف من می نهادی
شهش گفتا چو می خواندی مرا میر
ندانستی که سلطانم من ای پیر
بدل در آرزو آمد چنانم
که بشناسی که من شاه جهانم
چو از شاهی من آگاه گشتی
بهر حاجت که داری شاه گشتی
عزیزا پیر هیزم کش درین راه
تویی و نور حق آن حضرت شاه
ز حق یک یک نفس در زندگانی
چو آن یک یک قراضه می ستانی
چو فردا عمر جاویدان بیابی
به پیش تخت آن همیان بیابی
هزاران قرن ازان عمر گرامی
دمی نبود چنین دان گرنه خامی
چو آن دم را گذشتن روی نبود
هزاران قرن پس یک موی نبود
گر آنجا خسته گردی یک زمان تو
بیابی ذوق عمر جاودان تو
وگر بند زمان بر پای گیری
زمانی باشی و بر جای میری
Bu şiiri puanla
Henüz puan verilmemiş