Reyhan Kokulu Periler - X.

X. Nebi hoca ile Fermani'nin ailesi arasındaki asıl kaynaşma, söz kesildiği gecenin ertesi günü oldu. Fermani, pazar günü öğleden sonra annesi, dayısı ve eşini alarak içi içine sığmaz bir halde Nebi hocanın evine geldi. Söz gecesi talihsiz konuşmayı yapmak zorunda kalan anne, Nebi hoca kendisine söz verinceye kadar sesini çıkarmadan bekledi. Anadolu'nun çeşitli yerlerinde öğretmen ve yönetici olarak görev yaptığı uzun yıllar boyunca; kendisine söz hakkı verilmeden kadınların konuşmaya ne kadar çekingen davrandıklarını bildiği için, Fermani'nin annesine: - İzin veriyorum hanımefendi, dedi. Söylemek istediklerin varsa söyle. Allah rahmet eylesin eşiniz vefat ettiğine göre; böyle bir günde O'nun söylemek istediklerini söylemek size haktır. Yaşlı kadın Nebi hocanın kendisine söz vermesi üzerine büzüştüğü yerden saygılı bir sesle: - Önce kusurumu affetmenizi dilerim, dedi. Sizin evininizde, sizin misafirinize söylediklerim için çok üzgünüm! Önce bunun için kusuruma bakmayın. - Ne kusuru... diyen Nebi hoca memnuniyetini belirtti. Bilâkis size teşekkür borçluyum. Aslında siz verilebilecek en güzel cevabı verdiniz. Hem beni de daha ağır bir cevap vermek mecburiyetinden kurtardınız. Bana kalırsa o kadın da size teşekkür borçludur. Müdür beyin kendisi çok iyi bir arkadaşımdır ancak hanımefendi bazan böyle ileri geri konuşmaktan kendini alamaz. Neyse, sizin söylemek istediklerinizi dinleyelim. - Herkesin kendine göre dostu ve düşmanı vardır. Adetlerimiz farklı olabilir. Biz şanınızı yere düşürmek istemeyiz. Bu işte ne şartlarınız varsa kabulümüzdür. Ona göre tedariğimizi yaparız. Kızımı gördüm ve çok beğendim. Rabbim bundan sonrasını hayırlı eylesin ve bizleri utandırmasın. Madem ki izin verdin şunu sorayım: Bu hayır işinde şartlarınız nedir? Hanımınıza Allah rahmet eylesin. O olmadığına göre süt hakkını kiminle konuşacağız? Başlık işinde nasıl bir karar kılacağız? Her şeyi önceden konuşmakta fayda var. Biz de hazırlığımızı ona göre yapalım. Dedim ya, dost-düşman içinde ele-güne karşı mahçup olmayalım, yeter ki şanınıza bizden yana bir kusur gelmesin! Allah sizden razı olsun. Söz hakkı verdiniz ben de bunları demiş oldum. Nebi hoca, kadının söylediklerini can kulağı ile dinledi. Sözü kesilmeden gönlünden geçenleri içtenlikle dile getiren kadının sözleri üzerine, duygu yüklü uzun bir konuşma yaptı: - Rahmetli eşim Leylâ hanım bu gün sağ olsaydı, bu konuda neler yapılması gerektiğini benden daha iyi bilir, hepimizin işi daha kolay olur ve pek çok işi de kendisi hallederdi. Kısmet böyleymiş. Kader, O'nun aziz emanetinin sözünü O'suz kesmeyi yaşattı bana. Reyhan'ı kendi kızlarınızdan ayrı tutmayacağınız inancı ile teselli buluyorum. Benim gözümde Reyhan'ın değerini tahmin edemezsiniz. Şöyle anlatayım: Dünyanın en güzel kızları yıldız olup gök yüzüne birer kandil olarak asılsa; Reyhan, içlerinde Venüs gibi ışıldar!... Kızım hakkında daha fazla bir şey söyleme gereğini görmüyorum. Kendiniz gördünüz ve tanıdınız. Kısmetse ilerde daha iyi tanırsınız. Süt hakkı dediniz... Leylâ'm hayatta olmadığına göre hiç kimse bu konuda sizinle muhatap olmaya lâyık değildir, hatta ben bile... Başlık işine gelince: Anadolu'nun yaşanan bir gerçeğidir. Benim fikrimi sorarsanız toplumlar gelenekleri, görenekleri ve kültür değerleri ile ayakta kalırlar. Şüphesiz bu geleneğin uygun bir biçimde devamına karşı değilim; ancak genç bir kızın duygularının dikkate alınmadan satılması amacını hizmet edecek şekilde yozlaştırılıyorsa, gelenekler toplumun daha mutlu yaşaması ve ayakta kalması amacına ters düşecek şekilde saptırılırsa elbette karşı çıkarım. Ben Reyhan'ıma biçilecek değerin başlık olmadığını düşünüyorum. Kızıma biçilecek değer başlık parası değil, sevgi ve sadakattır! Şartlarımıza gelirsek: Tek şartım: Kızımın mutlu olmasıdır. Reyhan söz kestiğimiz andan beri, benim kızımsa sizin de gelininizdir. Siz şanınıza neyi uygun görüyorsanız bildiğiniz gibi davranın. Nasıl uygun görürseniz öyle olsun. Bu konuda Fermani ve size olan güvenimi boşa çıkarmayacağınıza inanığım için hiçbir şart ileri sürmüyorum. Yeter ki gönlünüzden geçenleri hayata geçiriniz. Nedi hocanın söyledikleri ile derin bir minnet duygusuna kapılan kadın, aynı zamanda kendisini omuzlarına dağların yükü binmiş gibi hisseti. Bir müddet düşündükten sonra: - Madem ki bize güvenerek her işi bize bıraktınız, Biz de Allah'ın izni ile ne münasipse öyle yaparız. dedi. Yine de olur da bir kusurumuz kalırsa, bilinsin ki imkânlarımız elvermemiştir. Eyüp, Nebi hoca ile sohbet ederken, kadının eli usulca göğsüne doğru kaydı. Koynundan çıkardığı çıkını salonun ortasındaki sehpanının üzerine bırakarak Reyhan'a: - Kızım açar mısın? dedi. Bu benim sana hediyem. Reyhan çekinerek babasının gözlerine baktı. Hediyeyi erken bulmuştu. Kadının: Sana lâyık olmayabilir, sen kusurumuza bakma kızım. Gönlümüzden şimdilik kopan budur! Hediyeni açar mısın? ısrarından sonra, peri ellerini üst üste iki düğüm atılmış çıkına uzattı. Beyaz kumaşın düğümlerini çözen Reyhan, çıkının içinde katlanmış kırmızı ipeğin üzerinde gözlerini dolaştırarak içinden ne çıkacağını tahmin etmeye çalıştı. Çok değerli bir hediye alacağının hissi ile parmaklarının ucuyla ipek kumaşı yavaşça açınca, içinden çıkan inci gerdanlığın ışıltısı bir anda göz kamaştırdı. Reyhan'ın teşekkür etmesine meydan bırakmayan Fermai'nin annesi, kardeşinin hanımına: - Sevinç, kızımın gerdanlığını takar mısın? dedi. Ne kadar yakıştığını görelim. Sevinç hanım gerdanlığı taktıktan sonra, Reyhan'ın omuzlarından tutarak, yüzünü kendisine doğru çevirdiği an donup kaldı: Kızıldeniz midyelerinin gizeminden ışıltı alan efsûnlu inciler, perinin göz kamaştırıcı sedefî teniyle yarışıyordu! Sevinç hanım kendini toparladıktan sonra: - Aynada kendine bir baksana kız! dedi. Bak bakalım ne göreceksin? Reyhan'ın gözleri duvardaki boy anasından önce, salondaki masanın üzerinde duran annesinin resmine takıldı. Bütün bu olup bitenlere tanık olan Leylâ'nın resimdeki gözlerinin içi gülüyordu. Aynada kısa bir süre boynundaki incileri süzen Reyhan geri dönerek Fermani'nin annesinin gözlerine bakarak: - Ne zaman takacağım bunları anne? diye sordu. Şimdi mi?... Kadın kendisine ''Anne!'' diyen Reyhan'a: - Annen sana kurban olsun kızım. dedi. Taktın ya işte... Bırak dursun. Kızıma da çok yakıştı! Nadide incilerin sıralandığı gerdanlığın ışıltısına bakan Nebi hoca beklenmediği bu hediye karşısında soran gözlerle Fermani'nin dayısına baktı. Eyüp, açıklama gereğini duyarak Nebi hocaya: - Yıllarca önce Yemen'den gelen inciler bunlar. dedi. Dedem, Yemen'de askerken bir gece yarısı nöbet tuttuğu binanın çevresinde şüpheli dört kişi görmüş. Biraz takip edince bu şüpheli kişilerin bir sokak başında pusu kurdukları farketmiş. Çok geçmeden evine dönmekte olan bir Arap şeyhinin başına çullanmışlar ve hançerlemek istemişler. Dedem hiç düşünmeden kılıcını çekerek kavgaya karışmış. Yaralı arap şeyhini suikasti tertipleyenlerin elinden zor kurtarmış. Bu arada kendisi de hafif yaralanmış. Dedemin kurtardığı şeyh meğerse kumandanın da tanıdığı hatırı sayılır bir dost imiş. İyileştikten sonra kumandanı ve dedemi evine çağırıp misafir etmiş, ikramda bulunmuş. Kumandana hediyeler verdikten sonra dedemin hal ve hatırını sormuş. Dedemin evli olduğunu ve dört senedir Yemen'de asker olduğunu öğrenince: ''Sana çok güzel bir hediye vereyim demiş, zevcene götürürsün!'' işte bu inci gerdanlığı Yemen şeyhi o zaman dedeme vermiş. Gerdanlığı verirken de, dedemi sıkı sıkıya tembihlemiş: ''Sakın ola ki bu incileri satma demiş. Bunlar Hazreti Musa'nın asasıyla yardığı Kızıldeniz'den çıkarılmış icilerdir demiş. Gerçek Hicaz incileridir bunlar, paha biçilemez. Sana bazı kişiler: ''- İnciler, zamanla parlaklığını kaybeder, matlaşır hatta bozulabilir!'' derse; sakın inanma, anla ki incileri ele geçirmek için öyle diyordur. Zira, Kızıldeniz'in Hicaz bölgesinin belli bir yerinde çıkarılan bu inciler, Dünya'nın hiçbir denizinden çıkarılan incilere benzemez!'' diye dedemi sıkı sıkıya tembihlemiş. Dedem de hiçbir zaman incileri satmayacağına yemin ederek gerdanlığı almış. Yemen dönüşü kendisi ile birlikte getirmiş. Babaannem çalarlar korkusu ile gerdanlığı hiç takamamış. Köşe bucak saklamış ve yerini hiç kimseye söylememiş. İncilere bir şey olmasın diye arada bir gizli gizli bakarmış. Hastalandığında inci gerdanlığı, rahmetli anneme teslim etmiş. Annem de gözü gibi baktığı incileri zamanı gelince Fatma ablama vermiş. Fatma ablam da üç kızdan sonra, Fermani'nin doğduğu gün, Allah kısmet ederse Fermani'nin hanımına hediye etmek için incileri bu güne kadar herkesten sakladı. Ben, incilerin sadece adını duydum. Kendilerini de ilk kez gelinimizin boynunda görüyorum. Nebi hoca'ın çok duygulandığını gören Eyüp: - Hocam özür dilerim, anlattıklarım ile istemeyerek sizi üzecek bir şey mi söylemiş bulundum? diye sordu. Nebi hoca duygulu sesi ile: - Hayır, sizden kaynaklanmıyor dedi. Anlatıklarınızda Hicaz dediniz, Yemen dediniz de farkında olmayarak yaramı deştiniz! Uzun müddet kimsenin konuşmadığını görünce, anlatmaya başladı: Öğretmenlik mesleğine başladığım ilk yıllardı, bekârdım. Gecelerimi kitap okuyarak geçiriyordum. Yemen taraflarında geçen, Sebâ Melikesi Belkıs'ın binlerce yıllık efsanesini anlatan bir kitap o kadar ilgimi çekti ki; kitabı elimden bırakamadan sabaha karşı tan yeri ağarırken bitirmiştim. Babası âdemoğlu, annesi peri kızı olan Belkıs'ın efsanesi beni âdeta büyülemişti. O gün öğleden önce orta okul yıllarında arkadaşım olan Beykoz kaymakamına kitabı okuması için götürdüm. Ben kaymakam beyin ikram ettiği çayı içerken, O da kitabın sayfalarında göz gezdirmeye başladı. Elimdeki çayın bitmesine birkaç yudum kala; önde güleryüzlü bir bey, arkasından giyim ve kuşamlarından yabancı uyruklu oldukları anlaşılan bir adam ve kadın ürkek adımlarla içeriye girdiler. Anlamadığım bir dilden aralarında konuşurlarken, kadının arkasında saklamaya çalışıyormuş gibi duran kızı sonradan farkettim. Genç kızın yüzünü gördüğümde ise gözlerime inanamadım. Efsanede okuduğum peri kızının soyundan gelmiş olmalı diye düşündüm. Büyülenmiş gibi genç kızdan gözlerimi ayıramadım. Genç kız, benim elimde olmayan ısrarlı bakışlarımı fark etse de başlangıçta hiç oralı olmadı. Bir ara kız bana bakıp bakıp gülmeye başladı. Benim afallamam karşınında halime gülüyor sandım. Eliyle ağzını kapatıp kahkaha atmamak için büyük çaba harcadığı sırada, gözlerimi kızdan kurtarıp önüme baktığım esnada kızın niçin bana bakıp gülmekte olduğunu anladım: Elimdeki çay bardağı kucağıma devrilmişti ve ben farkında değildim! Peri kızı ona gülüyordu. Utancımdan kıpkırmızı olmuş, ne yapacağımı şaşırmıştım. O sırada güleryüzlü adam anlamadığım bir dilden adamla bir şeyler konuştu. Sonradan öğrendiğime göre Polonezköy'ün muhtarıymış. Muhtar kaymakama: ''Efendim bunlar Polonya asıllı dedi. Ülkeleri işgal edilince, Paris'e kaçmışlar. Daha sonra orada da barınma şartları zolaşınca bir gemiyle İstanbul'a kadar gelmişler. Vatandaşlık talebinde bulunuyorlar. Polonezköy'e daha önceden gelip yerleşen akrabaları olduğunu söylüyorlar. Akrabalarını bulmamızı ve kendilerine yardımcı olmamızı talep ediyorlar.'' Kaymakam, hanım sekreteri çağırarak: ''Evraklarını hazırlayın!'' talimatını verdikten sonra muhtara sordu: ''Peki muhtar bunların işlemleri bitinceye kadar kalacakları bir yer hazırlayabilir miyiz?'' Muhtar: '' Efendim önce akrabaları dedikleri kişilerle görüşelim, dedi. Eminim ki onlar da yardımcı olurlar ve bir iki ay içinde kalacakları bir konut hazırlarız. Yalnız o zamana kadar ailenin geçici olarak barınacağı bir yere ihtiyaçları olacak.'' Muhtarın bu sözlerini duyunca ağaya kalktım ve kaymakama: Efendim izniniz olursa bu bir aylık geçici dönemde aileyi ben misafir edeyim! dedim. Okulumun lojmanı bunun için müsaittir. Kaymakam önce şaşırdı, sonra muhtar ve evrak işlerine bakan memurla aralarında teklifimi değerlendirip bir takım evraklar hazırladılar. Evrakları imzalayıp dört kişi olarak kaymakamlıktan ayrıldık. Yol boyunca kızları arada bir bana baktıkça gülümsüyordu. Eve getirdiğim misafirleri bir daha da bırakmadım. Kızın adı: Ludwika'ydı. İki ay geçmeden muhtar gelip bizi bulduğunda Ludwika ile evlenmeyi kafama koymuştum. Evlenmeden önce bir gece eve imamı çağırdık. Ludwika müslüman olunca adını da: Leylâ olarak değiştirdik. O gece benim hayatımın en güzel gecesi oldu. Leylâ'mın beyaz eşarbı başına taktığı ilk gece, gözlerime bir kez daha inanamadım. O esnada farkında olmadan ağzımdan çıkan: Sen meleklere benzedin Leylâ! cümlesini, hayatım boyunca kim bilir kaç kere uykularımda sayıklamışımdır! Nebi hocanın vefat eden eşine karşı dile getirdiği özlem ve anılarını tutkuyla dile getirmesi üzerine dinleyenlerin gözleri doldu. Akşam karanlığı çökerken evden ayrıldıklarında. Leylâ'nın salondaki resminin büyüsünden kurtulamayan Sevinç hanım yarı yolda: - Perilerin ocağına düştük! dedi. Ev büyülü, sizlere de öyle gelmedi mi? Fermani'nin annesi de: - Büyülü evin güzeller güzeli perisini de Fermani'yle sözledik dedi. Kurban olayım!